Η Δέσποινα Ρ. είναι μητέρα δύο παιδιών που κάνουν λογοθεραπείες- ο μεγάλος της γιος μάλιστα (μαθητής δημοτικού) διαγνώστηκε πρόσφατα στο Φάσμα του Αυτισμού. Ακόμη και πριν από τη διάγνωσή του, ο γιος της Δέσποινας είχε τη δυνατότητα να κάνει θεραπείες με διάγνωση “συναισθηματικής και κοινωνικής διαταραχής”. Παίρνοντας όμως την τελική διάγνωση, πλέον ήξεραν όλοι τις ανάγκες και τις δεξιότητες του παιδιού, και μπορούσαν να προβλέψουν καλύτερα το τι θα ερχόταν.
Ρεπορτάζ της Νάνσυ Παναγουλοπούλου – Δημοσιογράφος
Όμως ακολούθησε κάτι πραγματικά αναπάντεχο!
Αρχικά, η διάγνωση αυτή δεν έχει “περάσει στα χαρτιά” εδώ και μήνες και το παιδί συνεχίζει με τη διάγνωση-ομπρέλα “συναισθηματική και κοινωνική διαταραχή”. Το χειρότερο όμως είναι ότι πριν έρθει καν η τελική διάγνωση του Αυτισμού, άρχισαν να κατάσχονται τα χρήματα που δίνει ο ΕΟΠΥΥ για την μερική αποζημίωση των θεραπειών και των δύο της παιδιών.
Αυτό συμβαίνει διότι υπάρχει ένα χρέος στην εφορία που τη βαραίνει. Όπως εξήγησε η Δέσποινα στο nevronas.gr, το χρέος αφορά μια προ πολλών ετών επαγγελματική της δραστηριότητα. Σε αντίθεση με παρόμοια περίπτωση χρέους στο παρελθόν, το οποίο κατάφερε να ρυθμίσει αμέσως και έχει πλέον αποπληρώσει, το χρέος αυτό δεν φαινόταν πουθενά παρά μόνο στο ΑΦΜ του συζύγου της, έτσι δεν το γνώριζε ούτε η ίδια.
Για την πληρωμή αυτού του χρέους λοιπόν, η Εφορία αποφάσισε να προχωρήσει σε κατασχέσεις των εισοδημάτων της μητέρας. Η Δέσποινα βλέπει κάθε μήνα τις υπερωρίες της, τα εργασιακά της επιδόματα και μέρος του ημερομισθίου της να δεσμεύονται από την τράπεζα ως οφειλόμενα ποσά. Κάτι απρόβλεπτο και φαινομενικά παράλογο είναι το γεγονός ότι κατάσχονται από την εφορία οι αποζημιώσεις του ΕΟΠΥΥ για τις θεραπείες των παιδιών της – αποζημιώσεις που έχουν ήδη εγκριθεί από τον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ), αλλά κατάσχονται εκ των υστέρων από την Εφορία.
“Δεν γίνεται να κατάσχουν χρήματα που προέρχονται από αποζημίωση για θεραπείες. Η αποζημίωση είναι χρήματα για μια ζημιά. Για ένα θέμα υγείας.”
Η παραπάνω κίνηση της Εφορίας όμως, φαίνεται να είναι νόμιμη…
Όπως ενημερώθηκε η Δέσποινα από το τοπικό της ΔΟΥ αλλά και τα κεντρικά της ΑΑΔΕ, σύμφωνα με τη νέα εγκύκλιο της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, οι αποζημιώσεις του ΕΟΠΥΥ δεν περιλαμβάνονται στα ακατάσχετα, δηλαδή μπορούν να κατασχεθούν νόμιμα για να αποπληρωθεί το χρέος, με τη τράπεζα να τα δεσμεύει ως οφειλόμενα ποσά στην Εφορία.
Παράλληλα όμως, οι αποζημιώσεις του ΕΟΠΥΥ θα έπρεπε να εξαιρούνται ως “ασφαλιστικά βοηθήματα που καταβάλλονται περιοδικά, εφόσον το ποσό αυτών μηνιαία είναι μικρότερο από 1.000 ευρώ” όπως επίσης προβλέπει η εγκύκλιος.
“Δεν ξέρω αν καταλαβαίνετε τη σοβαρότητα της κατάστασης ενός γονιού ο οποίος παιδεύεται να δώσει περίπου 1000 ευρώ σε θεραπείες για τα παιδιά του, για να πάρει πίσω 400 ευρώ, και τελικά να του παίρνουν πίσω και αυτά τα 400.”
Η Δέσποινα όμως εκτός από οφειλέτης είναι και προστάτιδα δύο ανηλίκων με ανάγκες θεραπείας. Το ένα της παιδί έχει διαγνωστεί στο Φάσμα,το μικρότερο, λόγω Διαταραχής του Λόγου, έχει ανάγκη λογοθεραπείες. Με την κατάσχεση των χρημάτων από τον ΕΟΠΥΥ, η Δέσποινα ήδη δυσκολεύεται με την πληρωμή των θεραπειών να γίνονται εξ’ολοκλήρου από τη τσέπη της και δεν ξέρει για πόσο ακόμα θα μπορεί να εξασφαλίζει θεραπείες για τα παιδιά της.
Παρά τις ερωτήσεις της σε δικηγόρους, λογιστές και υπηρεσίες όπως η ΑΑΔΕ, ακόμη και επιστολές της στο Κοινοβούλιο, η μητέρα δεν κατάφερε να βρει απαντήσεις.
“Δεν θέλω χρήματα, είμαι πολύ αξιοπρεπής άνθρωπος. Θέλω να βρω μια λύση!”
Πρόκειται για μια ασάφεια της εγκυκλίου, ένα “παραθυράκι του νόμου”, το οποίο κλείνει τα παιδιά της Δέσποινας και πολλούς άλλους, εκτός των αποζημιώσεων του ΕΟΠΠΥ που δικαιούνται και έχουν ανάγκη.
Όπως της είπε και δικηγόρος γνωστής ΜΚΟ, πρόκειται για “καταπάτηση του συνταγματικού δικαιώματος των παιδιών της στην ασφάλιση”, αφού πρόκειται για ασφάλιση από νόμιμη εργασία της ίδιας.
Η Δέσποινα έφερε αυτή τη συστημική αστοχία σε βάρος των δικαιούχων του ΕΟΠΥΥ στην επιφάνεια.
Το δίχως άλλο, υπάρχουν και άλλοι δικαιούχοι-θύματα αυτής της εγκυκλίου την οποία αδυνατούν να κατανοήσουν και να μιλήσουν για τις δυσκολίες που τους προκαλεί.
Γράφει: η Νάνσυ Παναγουλοπούλου – Δημοσιογράφος
Επιμέλεια: Πόπη Μάλεση – B.A, M.A Psychology