Διαλευκάνθηκε η σοβαρή υπόθεση που περιγράφεται στο άρθρο «Αναπηρική Σύνταξη: Oι αριθμοί δεν είναι μόνο μαθηματικά… αλλά ορίζουν και ζωές…», όπου επισημαίνεται πως κείμενο στην παρούσα εγκύκλιο αφήνει να εννοηθεί ότι το ελάχιστο ποσοστό για κρατική συνταξιοδότηση αναπηρίας, μαζί με την επιδείνωση, ανέρχεται στο 60%.
της Νάνσυ Παναγουλοπούλου – Δημοσιογράφος
Μετά από κόπο και προσωπικό χρόνο που αφιέρωσε ο κύριος Άγγελος Θαλασσινός, που έφερε αρχικά το ζήτημα στην προσοχή του nevronas.gr δόθηκε οριστική απάντηση εκ μέρους του Υπουργείου Εργασίας.
Όπως αναφέρει και ο κύριος Θαλασσινός: «Συνοπτικά, η ασφαλιστική πρακτική του ασφαλιστικού οργανισμού παραμένει αμετάβλητη. Δηλαδή, δεν είναι απαραίτητο να προσδιορίζεται ποσοστό προϋπάρχουσας αναπηρίας αφού οι καθοριστικοί παράγοντες για την απονομή σύνταξης αναπηρίας είναι οι εξής δύο:
α) Το συνολικό ποσοστό αναπηρίας. β) Το ποσοστό της επιδείνωσης.»
Αναλυτικότερα, παραθέτουμε μέρος της απαντητικής επιστολής από το Υπουργείο Εργασίας που ρίχνει περεταίρω φως στην εύλογη απορία και τον προβληματισμό πολλών συνταξιούχων με αναπηρία.
«Σε απάντηση του εγγράφου σας, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:
Η ως άνω σχετική εγκύκλιος έχει εκδοθεί με βάση την ισχύουσα νομοθεσία του άρθρου 26 του ν.4997/2022 (Α΄ 219) με το οποίο προστίθεται νέο άρθρο 11Α στο ν. 4387/2016 (Α΄ 85) που ισχύει ενιαία για όλους τους ασφαλισμένους του φορέα. Ο e-ΕΦΚΑ με το Γενικό Έγγραφο αρ.πρωτ. 427668/12.09.2023 έχει επίσης εκδώσει σχετικές οδηγίες εξειδικεύοντας το εν θέματι αντικείμενο με παραδείγματα, τα οποία επαναλαμβάνουν αμετάβλητη την ασφαλιστική πρακτική που εφάρμοζε ο φορέας, μέχρι την ισχύ της ενιαίας διάταξης, στους ασφαλισμένους του που υπάγονταν στην προηγούμενη αντίστοιχη ρύθμιση του ν.4331/2015 (Α΄69).
Σύμφωνα με τις διατάξεις την παρ.7 του αρ.11Α του ν.4387/2016, η αναπηρία πρέπει να είναι μεταγενέστερη της πρώτης υπαγωγής στην ασφάλιση. Αν ο ασφαλισμένος είχε αναπηρία πριν από την υπαγωγή του στην ασφάλιση (προϋπάρχουσα αναπηρία), θεωρείται άτομο με αναπηρία, εφόσον η αναπηρία του επιδεινώθηκε μετά την ασφάλισή του και η μεταγενέστερη της υπαγωγής στην ασφάλιση αναπηρία (ποσοστό επιδείνωσης) φτάνει τουλάχιστον το σαράντα τοις εκατό (40%) της αναπηρίας βάσει της οποίας ζητεί τη χορήγηση σύνταξης. Εφόσον δηλαδή η μεταγενέστερη της ασφάλισης αναπηρία φθάνει τουλάχιστον το 40% της κατά περίπτωση αναπηρίας. Ρητά επισημαίνεται στην εγκύκλιο του υπουργείου ότι: «Η βαθμίδα στην οποία κατατάσσεται ο ασφαλισμένος καθορίζεται από το ποσοστό επιδείνωσης της αναπηρίας του δικαιούχου, και με βάση αυτή του χορηγείται η εθνική σύνταξη.»
Σε κάθε περίπτωση, είτε πρόκειται για νέα πάθηση είτε για επιδείνωση προϋπάρχουσας, οι Υγειονομικές Επιτροπές γνωματεύουν το συνολικό ποσοστό αναπηρίας που καθορίζεται από όλες τις παθήσεις του ασφαλισμένου και ένα επιπλέον ποσοστό αναπηρίας που οφείλεται μόνο στην επιδείνωση, ή τη νέα πάθηση, που εκδηλώθηκε κατά τη διάρκεια της ασφάλισης.
Διευκρινίζεται ότι, το συνολικό ποσοστό δεν είναι το άθροισμα των ποσοστών παλαιάς και νέας πάθησης. Η σύνταξη χορηγείται εφόσον κατ’ ελάχιστον υφίσταται συνολικό ποσοστό αναπηρίας 50% και το ποσοστό της επιδείνωσης ή της νέας πάθησης ανέρχεται τουλάχιστον σε 20% (=40%Χ50%). Επομένως, καθοριστικοί παράγοντες για την απονομή σύνταξης αναπηρίας και τον καθορισμό της βαθμίδας αναπηρίας αποτελούν:
α) το συνολικό ποσοστό αναπηρίας που πρέπει να είναι τουλάχιστον 50%,
β) το ποσοστό της επιδείνωσης ή της νέας πάθησης που συμμετέχει στον καθορισμό της βαθμίδας αναπηρίας το οποίο πρέπει να είναι τουλάχιστον 20%»
Αναπηρική Σύνταξη: Oι αριθμοί δεν είναι μόνο μαθηματικά… αλλά ορίζουν και ζωές…
Σύμφωνα με το email του κύριου Θαλασσινού προς εμάς, στο οποίο είχε επισυνάψει την άνωθεν επιστολή: «Το υπουργείο έθεσε και δύο παραδείγματα για την καλύτερη κατανόηση του θέματος. Αν δείτε το δεύτερο παράδειγμα θα διαπιστώσετε ότι ακόμα και με 30% στην προϋπάρχουσα αναπηρία θα μπορούσε κάποιος να συνταξιοδοτηθεί αρκεί η συνολική του αναπηρία μετά την επιδείνωση να φτάνει τουλάχιστον το 50%.»
«Ενδεικτικά παραθέτουμε τα κάτωθι παραδείγματα, προκειμένου να διευκρινίσουμε το εν λόγω ζήτημα και ότι δεν γίνεται κανένας αποκλεισμός κατηγορίας αναπήρων, αλλά η ενιαία ρύθμιση καλύπτει υπό προϋποθέσεις, ακόμη και τα άτομα που εισέρχονται στην αγορά εργασίας με μεγάλο ποσοστό αναπηρίας:
α) Ασφαλισμένος εισήλθε στην ασφάλιση με ποσοστό αναπηρίας 75%, στη συνέχεια, κατά τη διάρκεια της εργασίας του η κατάσταση της υγείας του επιδεινώθηκε με αποτέλεσμα οι Υγειονομικές Επιτροπές ΚΕ.Π.Α. να τον κρίνουν ανάπηρο με συνολικό ποσοστό 80% και ποσοστό επιδείνωσης 20%. Στον ασφαλισμένο θα χορηγηθεί σύνταξη μερικής αναπηρίας.
β) Ασφαλισμένη με ποσοστό πιστοποιημένης προϋπάρχουσας αναπηρίας 30% και ποσοστό από νέα πάθηση 20% θα δικαιωθεί σύνταξης μόνο εάν, οι Υγειονομικές Επιτροπές ΚΕ.Π.Α. κρίνουν ότι οι παθήσεις της συνεκτιμώνται και της καθορίζουν τουλάχιστον 50% συνολικό ποσοστό αναπηρίας. Στη περίπτωση που αποφανθούν ότι, το συνολικό ποσοστό είναι μικρότερο του 50%, δε θα της χορηγηθεί σύνταξη.
Παραμένουμε στην διάθεση σας για κάθε περαιτέρω διευκρίνιση.
Η ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΗ Δ/ΝΣΗΣ
ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΑΤΟΥΝΑ»
Επιμέλεια: Νάνσυ Παναγουλοπούλου – Δημοσιογράφος