Κάθε εγχειρίδιο αυτοβελτίωσης που σέβεται τον εαυτό του, περιλαμβάνει το σημερινό άρθρο στα tips που (εσείς) οφείλετε να κάνετε για να πάρετε τον έλεγχο την ζωή σας.
της Ειρήνης Συνανίδου – Παιδαγωγός προσχολικής ηλικίας – Μητέρα ΑμεΑ
Δεν σκοπεύω να γράψω το επόμενο παγκόσμιο best seller “how to train your autistic child to his/hers full dynamic”… δεν θεωρώ ότι θα μπορούσα άλλωστε.
Θα σας πω όμως μία (ακόμα) πραγματική ιστορία…
Μια αγαπημένη μου φίλη, μου είπε πρόσφατα για τον ενήλικο αυτιστικό γιο της που βρίσκεται για πρώτη φορά στη ζωή του εκτός πλαισίου… «πεθαίνουμε κάθε μέρα λίγο-λίγο… όλη μέρα ένα παιδί να κοιτάει τον τοίχο, δεν μπορεί να κάνει τίποτα, δεν κάνει τίποτα…» Την αγαπάω, αλήθεια την αγαπάω και την σέβομαι αλλά ήθελα να φωνάξω με όλη μου τη δύναμη «τι εννοείς δεν μπορεί να κάνει τίποτα;» Και (προς αποφυγή παρεξηγήσεων) καταλαβαίνω την απελπισία της… συμμερίζομαι το χάος το οποίο έχει να αντιμετωπίσει με την έλλειψη μεταλυκειακών δομών… και τα Κέντρα Διημερευσης που κάνουν «επιλογή» και τα ΚΔΑΠΜΕΑ που έχουν «μπουκώσει» και δεν μπορούν να εξυπηρετήσουν περισσότερο κόσμο.
Σήμερα όμως δεν θα ασχοληθούμε με αυτό.
Δεν θα συμφωνήσω ποτέ στο… «το παιδί δεν μπορεί να κάνει τίποτα»
Οποία ηλικία και να έχει αυτό το «παιδί» μπορεί να εκπαιδευτεί. Όλη του τη ζωή μέχρι σήμερα εκπαιδεύεται σε ειδικά πλαίσια και έχει δίπλα του μια μητέρα που τον έχει μάθει άπειρα πράγματα. Απλά πρέπει όλα αυτά τα μικρά πράγματα να τα βάλει σε σειρά και να τα ενσωματώσει στο πρόγραμμα της μέρας έτσι ώστε να έχει αρχή μέση και τέλος… και να μένει ενεργός μέσα στο 24ωρο, έστω 2 ώρες, έστω 3, με στόχο οι ώρες αυτές να αυξηθούν και να βρεθούν δραστηριότητες που να γεμίσουν τη μέρα του.
Τι μπορούμε να κάνουμε;
Και πάλι, μια λίστα!!! Αλλά αυτή τη φορά θα φτιάξουμε τη λίστα με τα πράγματα που ΜΠΟΡΕΙ να κάνει…
Μέσα και έξω από το σπίτι. Είτε μόνος/η, είτε με καθοδήγηση. Θα βάλουμε στόχο η καθοδήγηση να μειώνεται σταδιακά ώσπου να μην είναι απαραίτητη και να μπορέσουμε να την αφαιρέσουμε από την εξίσωση. Για παράδειγμα, ο δικός μου γιος:
ΜΠΟΡΕΙ…
- Να στύψει πορτοκάλια για χυμό. (Να κάνει όλη τη διαδικασία μόνος, να τα κόψει, να τα στύψει, να σερβίρει, να καθαρίσει το πάγκο της κουζίνας κλπ)
- Να τηγανίζει αυγά σε μικρό τηγάνι με ελάχιστο λάδι, να αλατοπιπερώσει και να σερβίρει επίσης.
- Να αλείψει φέτες με μαρμελάδα για όλους.
- Να πλυθεί, να πλύνει δόντια, να ντυθεί.
- Να κατεβάσει τα σκουπίδια στον κάδο.
- Να ποτίσει τα λουλούδια στο μπαλκόνι μας, και (γιατί όχι) και της γειτόνισσας στο πλατύσκαλο. (-άφησα ένα σημείωμα μια μέρα «πότισα σήμερα τις γλάστρες σας με αγάπη, Μιχάλης» και μας χτύπησε το κουδούνι με κέικ και μας είπε ότι αν θέλει ο Μιχάλης μπορεί να αναλάβει την φροντίδα τους και θα ήταν ευγνώμονες-) Σκέφτομαι να επεκταθώ και στους υπόλοιπους ορόφους της πολυκατοικίας… Δεν είναι κακή ιδέα!
- Να βοηθήσει ουσιαστικά στις δουλειές του σπιτιού. Κάνει άπειρα πράγματα. Καθαρίζει με υγρό και πανάκι όλες τις επιφάνειες και ξανά τοποθετεί το καθετί στη θέση του με επιμέλεια αξιοζήλευτη. Βάζει σκούπα. Στρώνει το κρεβάτι του. Βγάζει τα ρούχα από το πλυντήριο και τα απλώνει στην απλώστρα (όχι τέλεια, αλλά το δουλεύουμε) κ.α.
- Φέρνει ξύλα για το τζάκι από το υπόγειο με άνεση και ευκολία.
- Με βοηθάει στο σουπερμάρκετ, στα ψώνια, στο κουβάλημα, στην τακτοποίηση στα ντουλάπια και στο ψυγείο.
- Βοηθάει στις παρασκευές για το φαγητό, και ότι άλλο φτιάξουμε. Πχ γεμίζει γυάλινα βάζα με σάλτσες, με καθαρισμένο ρόδι, όλα όσα έχουν να κάνουν με οργάνωση χωρών του αρέσουν πολύ.
Για έξω από το σπίτι το επόμενο πρότζεκτ μας είναι να πάμε σε ένα από αυτά τα πλυντήρια αυτοκινήτων που πλένεις μόνος σου το αμάξι και να τον εμπλέξω ενεργά στη διαδικασία. Project loading…
Μεσα στην ημέρα μπορούμε να προγραμματίσουμε είτε εξόρμηση σε μαγαζιά, είτε λαϊκή αγορά, είτε σε μάρκετ κρεάτων, είτε να πάρουμε ρόφημα στο χέρι και να κοιτάμε βιτρίνες, είτε απλά περπάτημα για άσκηση.
Σε κάθε περίπτωση θα έχω έλεγχο στο screen time, και θα φροντίσω να μην φυτρώσουν ρίζες στον καναπέ…
Θα τον εμπλέκω συστηματικά σε ότι εργασία προκύπτει: βαψίματα, αλλαγές στη διακόσμηση, μικρομετακομίσεις επίπλων, αλλαγές και επιδιορθώσεις και DIY κατασκευές (οι Do It Yourself κατασκευές για το σπίτι είναι πιο εύκολες από ότι δείχνουν, όσο δουλεύεις με απλά υλικά). Του αρέσει να καταπιάνεται με εργαλεία και τα καταφέρνει, σιγά-σιγά. Και ‘γω τον καμαρώνω κρυφά-κρυφά.
Έχω βάλει στόχο να ενισχύω την αλληλεπίδραση με την αδερφή του, με τον κόσμο που συναντάμε, με τους υπαλλήλους των καταστημάτων. Δεν είναι πάντα εύκολο να το θυμάμαι αυτό μέσα στην τρέλα της ημέρας, αλλά κάνω σημαντική πρόοδο και είμαι ευχαριστημένη με τον εαυτό μου!
Ο σκοπός αυτού του κειμένου δεν είναι να παρουσιάσω τις ικανότητες του γιου μου. Είμαι πεπεισμένη ότι αλλά παιδιά κάνουν τα υπερδιπλάσια από αυτόν. Όμως κάθε μικρός στόχος που επιτυγχάνεται, καθορίζει τον επόμενο… Κάθε που κατακτάμε κάτι, έχει ήδη σχηματιστεί στο μυαλό μας το επόμενο βήμα… και ας μας παίρνει περισσότερο χρόνο από τους νευροτυπικούς… από υπομονή δε, έχουμε βουνά!
Λίστες λοιπόν αγαπημένοι μου…
Να γίνουν τα «Μπορώ» περισσότερα, να έχουμε παιδιά ενεργά. Η ενέργεια είναι δύναμη!
Βρείτε όλα τα κείμενα της στήλης Autism Stories
Γράφει: η Ειρήνη Συνανίδου – Παιδαγωγός προσχολικής ηλικίας – Μητέρα ΑμεΑ
Επιμέλεια: Πόπη Μάλεση – B.A, M.A Psychology | Νίκος Παγίδας – Εργοθεραπευτής