Ο θάνατος του 18χρονου Νίκου Σαμπάνη από πυρά αστυνομικών έφερε για λίγες μέρες στο προσκήνιο τους Ρομά της Ελλάδας με το μόνο τρόπο που ξέρουμε να τους συζητάμε: φορώντας κομματικά γυαλιά, αναπαράγοντας στερεότυπα και αναδεικνύοντας όλες τις παθογένειες της ελληνικής κοινωνίας.
του Βαγγέλη Καρατζά – Πατέρας παιδιού στο Φάσμα του Αυτισμού
Όμως στις 29 Οκτωβρίου οι Νew York times έγραψαν ένα εκτενές άρθρο για ένα γυναικείο συγκρότημα hip hop από τη Σερβία που αποτελείται αμιγώς από γυναίκες Ρομά (από 15 μέχρι 28 ετών).
Pretty Loud…
Οι Pretty Loud είναι ένα συγκρότημα που δημιουργήθηκε υπό την αιγίδα του οργανισμού Grubb στο προάστιο Zemoun του Βελιγραδίου.
Με μοναδικό όπλο τους στίχους, όπως γράφει το άρθρο, οι γυναίκες Ρομά βρήκαν ένα διαφορετικό τρόπο να παλέψουν απέναντι στην προκατάληψη, το σεξισμό, το ρατσισμό και τα στερεότυπα που αντιμετωπίζουν, είτε στην ίδια τους την κοινότητα είτε από την υπόλοιπη κοινωνία.
Αλλωστε ο οργανισμός GRUBB έχει ως κύριο του σκοπό πολιτιστικές δραστηριότητες και δράσεIς που στοχεύουν στην συμπερίληψη και βελτίωση των βιοτικών συνθηκών των Ρομά στη περιοχή.
Το video clip…
Από τα πρώτα πλάνα του video clip Mashup 2020 by GRUBB βλέπουμε ότι το μήνυμα είναι σαφές.
Ένα από τα μέλη του συγκροτήματος πετά εμφατικά το γαμήλιο πέπλο τραγουδώντας ταυτόχρονα:
«Μην με πιέζεις, μπαμπά, είμαι πολύ μικρή για να παντρευτώ. Το ξέρω, η ζωή μου έχει ήδη αποφασιστεί, όμως το να παντρευτώ τόσο μικρή, δεν είναι αυτό που θέλω. Έτσι δεν θα είμαι ποτέ ευτυχισμένη» και «Κανείς σε αυτόν τον κόσμο δεν μας βλέπει. Νομίζουν ότι είμαστε άτυχες, επειδή είμαστε Ρομά. Εμείς όμως δυναμώνουμε τη φωνή μας και κοιτάμε ψηλά στα αστέρια».
Στιγμιαία βλέπουμε και το γνωστό σεντόνι με τον κόκκινο σημάδι ένα από τα πιο στερεοτυπικά σύμβολα πατριαρχικής καταπίεσης και πουριτανισμού.
Τα μέλη του συγκροτήματος τραγουδούν σε τρεις γλώσσες: σερβικά, ρομάνι και αγγλικά. Με σύγχρονο ντύσιμο και χορογραφία οι νεαρές κοπέλες χρησιμοποιούν ένα ερμηνευτικό ύφος που αποπνέει θηλυκότητα, αποφασιστικότητα και αυτοπεποίθηση.
Αλλωστε η 28χρονη Zlata Ristic, δήλωσε στους New York times, ότι όταν ερμηνεύει αισθάνεται σαν την πιο δυνατή γυναίκα στον κόσμο και αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό ιδιαίτερα αν αναλογιστούμε ότι δέχεται καθημερινά σεξιστικές και ρατσιστικές επιθέσεις στα social media.
Στόχος του group…
Με τη βοήθεια του οργανισμού GRUBB στόχος του συγκροτήματος είναι να μπορέσουν και οι γυναίκες Ρομά να διεκδικήσουν αυτό που δικαιούνται όλοι: το δικαίωμα να αποφασίσουν για την ερωτική τους ζωή, να μπορούν να ολοκληρώνουν τις σπουδές τους και να έχουν το δικαίωμα να αποφασίσουν οι ίδιες για τον εαυτό τους χωρίς τον εξαναγκασμό σε γάμο και τεκνοποίηση σε πολύ μικρή ηλικία, με το πρόσχημα της κουλτούρας και των εθίμων.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα των 15χρονων διδύμων Elma και Selma Dalipi που προσπαθούν να τελειώσουν το σχολείο.
Για να γυρίσουμε λοιπόν στα δικά μας…
Αν ενδιαφερόταν πραγματικά η κοινωνία και η Πολιτεία για τα προβλήματα παραβατικότητας στην κοινότητα των Ρομά, θα είχαν εδώ και χρόνια ενεργοποιηθεί μηχανισμοί όπως οι κοινωνικές υπηρεσίες για να να προστατέψουν όλα τα παιδιά, από την παιδική εργασία, τον εξαναγκασμό σε γάμο, τη σεξουαλική κακοποίηση και να διασφαλίσουν με όλες τις νόμιμες μεθόδους ότι κανένα παιδί δεν θα μείνει εκτός σχολείου.
Η κρατική βία, ο ψηφιακός ρατσισμός από τη μία και από την άλλη η πρόσκαιρη κομματική και πολιτική εκμετάλλευση προβλημάτων που έχουν πολύ βαθιές ρίζες κάθε άλλο παρά έχουν βοηθήσει.
Αν δεν αποφασίσουμε συλλογικά να κάνουμε τη συμπερίληψη πράξη, θα διανύσουμε ένα φαύλο κύκλο με θύματα από όλες τις πλευρές.
Για αυτό χρειάζονται ψύχραιμες φωνές όπως του Αλέξη Κουτρουβέλη σε ένα από τα πιο ισορροπημένα και ψύχραιμα άρθρα που έχω διαβάσει για το θέμα που δημοσιεύθηκε στην Eφημερίδα των Συντακτών Ένας Ρομά στον Ασπρόπυργο δεν χωρά ούτε νεκρός.
Γράφει: o Βαγγέλης Καρατζάς – Πατέρας παιδιού στο Φάσμα του Αυτισμού
Επιμέλεια: Νίκος Παγίδας – Εργοθεραπευτής
Πηγές: https://nyti.ms/, https://www.bovary.gr/, https://www.facebook.com/prettyloudmusic/