Το Υπουργείο Πολιτισμού, μέσω της Εφορείας Αρχαιοτήτων Πρεβέζης, προχωρά στη διαμόρφωση νέου δικτύου διαδρομών για τους επισκέπτες και ΑμεΑ στον αρχαιολογικό χώρο της Νικόπολης. Το έργο, που χρηματοδοτείται από το ΕΣΠΑ 2021-2027, περιλαμβάνει προσβάσεις σε βασικά μνημεία όπως το Θέατρο, το Ωδείο και το Μνημείο του Αυγούστου, καθώς και στα πλατώματα θέασης.
Στόχος είναι η βελτίωση των υποδομών, η δημιουργία νέων προσβάσιμων διαδρομών και η ενίσχυση της συνολικής επισκεψιμότητας, σεβόμενοι την αυθεντικότητα του χώρου. Το σχέδιο προβλέπει εννέα μνημειακούς πυρήνες, με μία κύρια και έξι δευτερεύουσες διαδρομές, καθώς και πλατώματα στάσης και κτήριο υποδοχής επισκεπτών.
Η Υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, τόνισε ότι το έργο αποτελεί σημαντική παρέμβαση για την ανάδειξη του αρχαιολογικού χώρου της Νικόπολης και τη βελτίωση της επισκεψιμότητάς του. Όπως σημείωσε, βασική αρχή διαχείρισης είναι η αντιμετώπιση του χώρου ως ενιαίο σύνολο.
Η Νικόπολη, με έκταση περίπου 1.500 στρεμμάτων και οργανωμένο σύστημα οδικής, υδραυλικής και αμυντικής υποδομής, αναδεικνύεται μέσω ενός ολοκληρωμένου σχεδίου διαχείρισης, με στόχο την ένταξή της στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO.
Το σχέδιο διαχείρισης του αρχαιολογικού χώρου προβλέπει εννέα μνημειακούς πυρήνες:
- Πυρήνας 1: Παλαιοχριστιανική πόλη (κατάλοιπα της παλαιοχριστιανικής οχύρωσης και τμήματα της ρωμαϊκής οχύρωσης, Βασιλικές Α΄, Β΄, Γ΄ και ΣΤ΄ και σημαντικά μνημεία της ρωμαϊκής περιόδου όπως ο οίκος του έκδικου Γεωργίου, οι κεντρικές θέρμες κ.α),
- Πυρήνας 2: Ρωμαϊκό Ωδείο,
- Πυρήνας 3: Έπαυλη Μάνιου Αντωνίνου,
- Πυρήνας 4: Βόρεια νεκρόπολη,
- Πυρήνας 5: Μνημείο Αυγούστου,
- Πυρήνας 6: Νότια πύλη-Νότια νεκρόπολη-Βασιλική Δ΄,
- Πυρήνας 7: Νυμφαία-Δυτική πύλη-Δυτική νεκρόπολη,
- Πυρήνας 8: Προάστιο με τα δημόσια κτήρια που φιλοξενούσαν τους Ακτιακούς Αγώνες,
- Πυρήνας 9: Νοτιοδυτική πύλη.
Το δίκτυο διαδρομών περιλαμβάνει μια κύρια και έξι δευτερεύουσες διαδρομές περιήγησης, που συνδέουν τους εννέα μνημειακούς πυρήνες μεταξύ τους. Οι τρεις προσβάσεις αφορούν σε κάθε σημείο συγκέντρωσης των επισκεπτών, πριν από την είσοδό τους στον αρχαιολογικό χώρο ή σε μνημειακό πυρήνα. Στην πρώτη πρόσβαση, δυτικά των βορείων θερμών, βασική είσοδο στον χώρο, προβλέπεται κτήριο υποδοχής – εισόδου στον αρχαιολογικό χώρο.
Οι πυρήνες 1, 2 και 3 καθώς και τα μνημεία του πυρήνα 4 ενοποιούνται μεταξύ τους, και ως προς την πρόσβαση Α. Η κύρια διαδρομή δύναται να χρησιμοποιηθεί από τους επισκέπτες, εκκινώντας από την πρόσβαση Β. Σε διάφορα σημεία της διαδρομής προτείνεται να διαμορφωθούν πλατώματα προσωρινής παραμονής και θέασης ή στάσης επισκεπτών, όπως στις Βασιλικές Δ’ και Β’, στα δύο Νυμφαία, στη ρωμαϊκή έπαυλη Μάνιου Αντωνίνου, στα μαυσωλεία της βόρειας νεκρόπολης, στο Προάστειο.
Όπως πληροφορεί το ΥΠΠΟ, η Αρχαία Νικόπολη απολάμβανε καθεστώς ελεύθερης ρωμαϊκής πόλης (civitas libera). Καταλαμβάνει περιτειχισμένη έκταση περίπου 1.500 στρεμμάτων και έχει περίμετρο οχύρωσης 5.500 μ. Ο σχεδιασμός της ακολούθησε τις βασικές αρχές του ιπποδάμειου συστήματος. Στη συμβολή των κύριων οδικών αξόνων, cardo maximus και decumanus maximus, βρισκόταν το διοικητικό και οικονομικό κέντρο της πόλης, το forum, με μεγάλους δημόσιους χώρους, με μεγάλα κτήρια. Εκτός των τειχών, στα βόρεια της πόλης, υπήρχε το γνωστό από τις πηγές, εν άλσει προάστειον, με το ιερό τέμενος και τα οικοδομήματα που σχετίζονταν με την αναβίωση των Ακτιακών Αγώνων (στάδιο, θέατρο, γυμνάσιο, ιερό Απόλλωνος και το τρόπαιο της ναυμαχίας του Ακτίου). Η πόλη διέθετε άριστα οργανωμένο σύστημα υποδομών ύδρευσης, αποχέτευσης, οδικής κυκλοφορίας και αμυντικών έργων.