Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη, Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ, προχώρησε σήμερα στη διεξαγωγή Συνέντευξης Τύπου εστιάζοντας στην πληθώρα προβλημάτων που προκαλούνται από αποφάσεις, παραλείψεις και συμπεριφορές θεσμικών φορέων. Οι τρεις θεματικοί πυλώνες που συζητήθηκαν, αφορούν το Υπουργείο Υγείας με αφορμή την εξαίρεση των ιδιωτικών φαρμακείων από την υποχρέωση πιστοποίησης για ιατροτεχνολογικά προϊόντα (Ι/Π), τον ΕΟΠΥΥ αναφορικά με τον εμπαιγμό ασφαλισμένων και παρόχων για τα υλικά διαβήτη & την εφαρμογή νέου συστήματος ταυτοποίησης και συνταγογράφησης αναλώσιμων υλικών αλλά και τις ανεξήγητες αποφάσεις του Ανώτατου Υγειονομικού Συμβουλίου (ΑΥΣ).
Ο κ. Χρήστος Δαραμήλας, Πρόεδρος ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ, δήλωσε: «Η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. παραμένει σταθερά προσηλωμένη στον ρόλο της ως θεματοφύλακας των δικαιωμάτων των ανθρώπων με Σακχαρώδη Διαβήτη. Με συνέπεια και τεκμηριωμένες παρεμβάσεις, παλεύουμε καθημερινά απέναντι σε αποφάσεις και πρακτικές που υπονομεύουν την αξιοπρεπή και ισότιμη πρόσβαση των ασφαλισμένων σε υπηρεσίες και υλικά υγείας. Δεν θα επιτρέψουμε οι ασάφειες, οι παραλείψεις ή η αδιαφορία να πλήξουν την ποιότητα ζωής των ανθρώπων που εκπροσωπούμε. Η φωνή μας παραμένει δυνατή, διεκδικητική και πάντα στο πλευρό των πολιτών με διαβήτη».
Η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ έχει εκφράσει ήδη με επιστολή της προς το Υπουργείο Υγείας τη βαθιά της ανησυχία και την έντονη αντίθεσή της σχετικά με το άρθρο 4 της Υπουργικής Απόφασης Δ3(α)4822 (ΦΕΚ Β’/1197/12-03-2025), το οποίο εξαιρεί τα ιδιωτικά φαρμακεία από την υποχρέωση πιστοποίησης και αδειοδότησης για τη διακίνηση ιατροτεχνολογικών προϊόντων (Ι/Π). Η διάταξη αυτή παραβιάζει τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό MDR και τις σχετικές Κοινοτικές Οδηγίες, δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους για τη Δημόσια Υγεία, υπονομεύει τη διασφάλιση της ποιότητας και της ιχνηλασιμότητας των Ι/Π και ενισχύει φαινόμενα αθέμιτου ανταγωνισμού.
Η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ, με την επιστολή της, κάλεσε τον Υπουργό Υγείας να προβεί άμεσα στην αναθεώρηση του άρθρου, ζητώντας την κατάργηση της εξαίρεσης των φαρμακείων και την καθιέρωση ενιαίων, αυστηρών κανόνων πιστοποίησης για όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, όπως προβλέπει το ευρωπαϊκό πλαίσιο. Τονίζεται πως μόνο μέσα από ένα αυστηρά ρυθμισμένο και ισότιμο σύστημα ελέγχου μπορεί να διασφαλιστεί η ασφάλεια των ασθενών και η νομιμότητα στη διακίνηση ιατροτεχνολογικών προϊόντων. Δυστυχώς, δεν έγινε καμία ενέργεια από πλευράς της κυβέρνησης για επίλυση αυτού του τόσο σοβαρού θέματος που απασχολεί τα άτομα με διαβήτη στην Ελλάδα, τα οποία σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία της ΗΔΙΚΑ αφορούν στο 12,4% του ελληνικού πληθυσμού.
Ένα ακόμη ζήτημα που έχει απασχολήσει την Ομοσπονδία είναι το γεγονός ότι ο ΕΟΠΥΥ προχώρησε ξαφνικά πριν από λίγους μήνες σε μια σειρά αδιαφανών και παράνομων χειρισμών αναφορικά με την αναπροσαρμογή του προϋπολογισμού για την κατηγορία Λ4 του Διαβήτη. Οι ενέργειες αυτές, απειλούν την πρόσβαση των ασφαλισμένων σε ζωτικής σημασίας υλικά για τον Διαβήτη και εγείρουν ερωτήματα για τη χρηστή διαχείριση των δημοσίων πόρων.
Ειδικότερα, ο ΕΟΠΥΥ προέβη σε μια ενέργεια που οδήγησε στην «εξαφάνιση» κονδυλίων της κατηγορίας Λ4Β. Τα χρήματα αυτά, αντί να παραμείνουν στην κατηγορία τους, φέρεται να κατανεμήθηκαν με τρόπο που η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ χαρακτηρίζει εικονικό, σε άλλες κατηγορίες (Λ4Γ, Λ4Δ). Η εικονικότητα έγκειται στο γεγονός ότι τα εν λόγω ποσά είχαν ήδη εισπραχθεί από τον ΕΟΠΥΥ και προορίζονταν για δαπάνες της Λ4Β που είχαν υποβληθεί από τον Ιανουάριο έως τον Αύγουστο του 2024.
Επιπρόσθετα, ένα σημαντικό μέρος του ποσού της κατηγορίας Λ4Β, μεταφέρθηκε σε άλλη κατηγορία εκτός του πλαισίου της Λ4. Αυτό συνέβη παρά το γεγονός ότι η κατηγορία Λ4Α εξακολουθεί να επιβαρύνεται με ένα σημαντικά υψηλό ποσοστό clawback, που φτάνει το 23%. Η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ επισημαίνει με έμφαση ότι η ισχύουσα νομοθεσία επιτρέπει τη μεταφορά χρημάτων εκτός της ευρύτερης κατηγορίας, μόνο στην περίπτωση που η συγκεκριμένη κατηγορία έχει μηδενικό clawback, κάτι που προφανώς δεν ισχύει στην περίπτωση της Λ4Α. Αντιθέτως, το νομικό πλαίσιο προβλέπει τη μετακίνηση πλεοναζόντων ποσών εντός της ίδιας μείζονος κατηγορίας, με σκοπό την κάλυψη ελλείψεων σε υποκατηγορίες με αυξημένο clawback.
Η Ομοσπονδία τονίζει ότι η ένταξη των υπολοίπων πασχόντων από Διαβήτη τύπου 1 στην ήδη επιβαρυμένη με 23% clawback κατηγορία Λ4Α, αναμένεται να οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση του clawback, με εκτιμώμενη διακύμανση μεταξύ 28% και 35% κατά μέσο όρο για το 2024.
Παράλληλα με τις προαναφερθείσες δημοσιονομικές στρεβλώσεις, η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ γίνεται καθημερινά δέκτης πολυάριθμων παραπόνων από ασφαλισμένους πολίτες που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα κατά την υλοποίηση των συνταγών τους, λόγω της ελλιπούς πληροφόρησης σαφών διαδικασιών σε σχέση με την εφαρμογή του νέου συστήματος ταυτοποίησης και συνταγογράφησης αναλώσιμων υλικών Σ.Δ. από τον ΕΟΠΥΥ (OTP).
Παρά το γεγονός ότι ο ΕΟΠΥΥ στην απαντητική του επιστολή προς την ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ στις 6 Μαρτίου 2025 κάνει λόγο για ενημέρωση όσον αφορά στις διαδικασίες γνωματεύσεων, τόσο οι πάσχοντες όσο και οι φροντιστές τους, διαβεβαιώνουν κατηγορηματικά ότι δεν έχουν λάβει καμία επίσημη οδηγία ή διευκρίνιση σχετικά με τις νέες διαδικασίες ταυτοποίησης για γνωματεύσεις που εκτελούνται από φαρμακεία ή παρόχους εκτός φαρμακείου, από την έναρξη της εφαρμογής (αρχές Φεβρουαρίου) μέχρι σήμερα.
Είναι απορίας άξιο ότι η μοναδική οδός ενημέρωσης που χρησιμοποιήθηκε για τους ασφαλισμένους ήταν η ανάρτηση σχετικών πληροφοριών μόνο στην ιστοσελίδα του ΕΟΠΥΥ. Μια τέτοια πρακτική καθιστά την ουσιαστική πρόσβαση στην πληροφορία ιδιαίτερα δύσκολη, αν όχι αδύνατη, ιδίως για ευαίσθητες ομάδες πληθυσμού, όπως οι υπερήλικες και όσοι έχουν περιορισμένη ή μηδενική εξοικείωση με την τεχνολογία.
Η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ έχει, επανειλημμένως, καταθέσει συγκεκριμένες και υλοποιήσιμες προτάσεις για την άμεση διευθέτηση αυτής της δυσλειτουργίας, οι οποίες περιλαμβάνουν αφενός την ενεργοποίηση αναδυόμενων παραθύρων ενημέρωσης και επεξήγησης στους θεράποντες ιατρούς και αφετέρου την άμεση υλοποίηση της διαλειτουργικότητας μεταξύ του συστήματος του ΕΟΠΥΥ και της πλατφόρμας gov.gr, με στόχο την απλοποίηση της διαδικασίας πιστοποίησης των αριθμών τηλεφώνου των ασφαλισμένων. Δυστυχώς, μέχρι στιγμής, οι συγκεκριμένες καίριες προτάσεις παραμένουν αγνοημένες.
Η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. εξέφρασε έντονη διαμαρτυρία και για την πρακτική του Ανώτατου Υγειονομικού Συμβουλίου (ΑΥΣ) όσον αφορά τη χορήγηση και αποζημίωση των άμορφων επιθεμάτων (σε μορφή σπρέι με αναγεννητικούς παράγοντες), τα οποία κρίνονται ως ιδιαίτερα αποτελεσματικά για την επούλωση χρόνιων και διαβητικών ελκών. Παρόλο που τα προϊόντα αυτά έχουν ενταχθεί από το 2022 στον κατάλογο αποζημιούμενων ιατροτεχνολογικών προϊόντων του ΕΟΠΥΥ, η χρήση τους απαιτεί, βάσει απόφασης του ΑΥΣ, απόδειξη αποτυχίας συμβατικής αγωγής διάρκειας 10-12 μηνών. Αυτή η προϋπόθεση χαρακτηρίζεται από την Ομοσπονδία ως ιατρικά ακατάλληλη, επικίνδυνη και οικονομικά επιζήμια, καθώς θέτει σε κίνδυνο την υγεία των ασθενών και προκαλεί υψηλότερες δαπάνες για το σύστημα υγείας.
Η Ομοσπονδία έχει δηλώσει την αντίθεσή της σχετικά με την απορριπτική απόφαση του ΑΥΣ έπειτα από αξιολόγηση αιτήματος ασφαλισμένου και ιατρικής γνωμάτευσης θεράποντα ιατρού περί αποζημίωσης επιθέματος άμορφου σπρέι με αναγεννητικούς παράγοντες διάρκειας θεραπείας ενός μηνός σε ινσουλινοεξαρτώμενο πάσχοντα με Σακχαρώδη Διαβήτη, ο οποίος εμφάνιζε ανοιχτό έλκος στη δεξιά πτέρνα κάτω άκρου από τον Αύγουστο του 2024 έως και τον Ιανουάριο 2025, όπου το έλκος σχεδόν επουλώθηκε.
Η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ, στην αρχική της επιστολή, με αριθμ..πρωτ. 1174/ 19-2-2025, όπου αιτήθηκε την απευθείας έγκριση επιθέματος άμορφου σπρέι με αναγεννητικούς παράγοντες, αντιλήφθηκε ότι πιθανόν δεν ανατέθηκε το αίτημα της στο κατάλληλο διακεκριμένο μέλος των Πανεπιστημίων και του ΕΣΥ. Το συμπέρασμα αυτό προκύπτει από το γεγονός ότι στο σύνολο της, νομοθετικά και επιστημονικά, τεκμηριωμένης επιστολής, δεν δόθηκε απάντηση στο αίτημα, παρά κατέφυγαν σε υπαινιγμούς ότι θίχτηκε το κύρος του Προέδρου και των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου του ΑΥΣ. Εξαιτίας της ανεπαρκέστατης απάντησης του ΑΥΣ, η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ αναγκάστηκε να προχωρήσει σε νέα απαντητική επιστολή, όπου εκ νέου έθεσε το αίτημα της, αναμένοντας τα δέοντα, ειδάλλως, ενημέρωσε πως θα αναγκαστεί να κινηθεί νομικά, ασκώντας κάθε νόμιμο δικαίωμα του φορέα, αλλά και των ασφαλισμένων που εκπροσωπεί, εναντίον του Προέδρου και των αρμόδιων μελών του Α.Υ.Σ., τα οποία απάντησαν αντιεπιστημονικά στην αρχική της επιστολή, αγνοώντας πως οδηγούν, με επιστημονική ακρίβεια, τα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη που αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα σε ακρωτηριασμό και ακόμη και στο θάνατο. Ελλείψει επιστημονικής τεκμηρίωσης, οι θέσεις του ΑΥΣ προκαλούν ανεπανόρθωτες βλάβες, καταπατώντας το συνταγματικό δικαίωμα του ανθρώπου για ασφαλή διαβίωση, ενώ ταυτόχρονα, επιφέρουν σημαντική οικονομική ζημία στο κράτος, κατασπαταλώντας το Δημόσιο Χρήμα, που προέρχεται από τις ασφαλιστικές εισφορές των ασφαλισμένων πολιτών.
Επιπλέον, επισημαίνεται ότι το «real-time» σύστημα ηλεκτρονικής έγκρισης των θεραπειών σταμάτησε ξαφνικά να λειτουργεί από τον Σεπτέμβριο του 2024, διακόπτοντας τη δυνατότητα άμεσης έγκρισης για τα άμορφα επιθέματα, ενώ παράλληλα καταγγέλλεται η αδράνεια του ΑΥΣ στην απάντηση 18 συνολικά αιτημάτων. Η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. ζητά την άμεση κατάργηση των σχετικών αποφάσεων του ΑΥΣ, την επαναφορά του real-time συστήματος και τη δυνατότητα απευθείας συνταγογράφησης των επιθεμάτων από τον θεράποντα ιατρό, χωρίς παρεμβάσεις που καθυστερούν ή παρεμποδίζουν την πρόσβαση σε κατάλληλη θεραπεία.
Λίγα λόγια για την ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων – Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ) ιδρύθηκε στις 31 Μαΐου 1997 και είναι μέλος της Εθνικής Συνομοσπονδίας των Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑμεΑ) και της Διεθνούς Ομοσπονδίας Διαβήτη (International Diabetes Federation – IDF). Εκπροσωπεί τη συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων με Σακχαρώδη Διαβήτη στη χώρα μας και αριθμεί 26 πρωτοβάθμια σωματεία/συλλόγους σε όλη την Ελλάδα. Κύριοι στόχοι της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ είναι αφενός η ενημέρωση, πρόληψη και εκπαίδευση των ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη, των οικογενειών τους, αλλά και του γενικότερου πληθυσμού και αφετέρου η προστασία και διεκδίκηση των αυτονόητων και νόμιμων δικαιωμάτων των ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη.