Η πρώτη μου άμεση επαφή με το CINEDU πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του Nevronas FESTival School Edition 2025 και του Lights Out… All In!, μια πρωτοβουλία του Nevronas και της ΑΜΚΕ Together for Autism, με την πολύτιμη υποστήριξη του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας (ΕΚΚΟΜΕΔ), όπου διαπίστωσα στην πράξη την αξιοποίηση του κινηματογράφου ως παιδαγωγικού εργαλείου στη σχολική τάξη.
του Βαγγέλη Καρατζά – Πατέρας αυτιστικού παιδιού
Μέσα από τις προβολές και τη συζήτηση που ακολούθησε, αναδείχθηκε ο τρόπος με τον οποίο η πλατφόρμα μπορεί να λειτουργήσει υποστηρικτικά στη μαθησιακή διαδικασία, ενώ οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν το περιεχόμενό της και να συνομιλήσουν με τον Γενικό Συντονιστή του έργου, κ. Ηλία Τασόπουλο, τον οποίο με χαρά φιλοξενούμε σήμερα στο nevronas.gr
Το CINEDU είναι η ψηφιακή πλατφόρμα κινηματογραφικών ταινιών του ΕΚΚΟΜΕΔ, σχεδιασμένη για χρήση στην εκπαίδευση. Διαθέτει περισσότερες από 90 ταινίες μυθοπλασίας, animation και ντοκιμαντέρ, συνοδευόμενες από εκπαιδευτικό υλικό συμβατό με το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών, και προσφέρει στους εκπαιδευτικούς τη δυνατότητα να εντάξουν τον κινηματογράφο στη διδακτική πράξη ως μέσο βιωματικής μάθησης, ανάπτυξης κριτικής σκέψης και ενίσχυσης του διαλόγου στην τάξη.
Ο κ. Ηλίας Τασόπουλος μιλάει στο Nevronas
Ποιος είναι ο βασικός εκπαιδευτικός στόχος του CINEDU και πώς προέκυψε η ανάγκη για τη δημιουργία του;
Από τον αρχικό του σχεδιασμό, βασικός εκπαιδευτικός στόχος του CINEDU είναι ο κινηματογράφος να αναδειχθεί ως ουσιαστικό παιδαγωγικό εργαλείο μέσα στη σχολική τάξη. Επικουρώντας τους εκπαιδευτικούς, το CINEDU εισάγει τους μαθητές και μαθήτριες στην κινηματογραφική παιδεία και τους προσφέρει τη δυνατότητα να κατανοούν, να ερμηνεύουν και να κρίνουν τις εικόνες και τα οπτικοακουστικά μηνύματα που τους περιβάλλουν.
Η πρωτοβουλία του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου που αγκάλιασε το Υπουργείο Πολιτισμού για τη δημιουργία του CINEDU προέκυψε από την ανάγκη να συνδεθεί η κινηματογραφική τέχνη με την εκπαιδευτική διαδικασία, όπως συμβαίνει ήδη σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Η πλατφόρμα παρέχει ειδικά διαμορφωμένο συνοδευτικό υλικό που συνδέει τις ταινίες με το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών, προσφέροντας στους εκπαιδευτικούς ένα ισχυρό εργαλείο διδασκαλίας.
Στην Ελλάδα υπάρχουν περιοχές όπου τα παιδιά δεν έχουν πρόσβαση σε κινηματογραφικές αίθουσες ή ταινίες. Το CINEDU εξασφαλίζει ισότιμη πρόσβαση σε όλα τα σχολεία της χώρας, δίνοντας τη δυνατότητα σε κάθε εκπαιδευτικό, με βάση τη σχολική μονάδα του, να επιλέξει την ταινία που επιθυμεί και να την αξιοποιήσει στο μάθημά του, γεφυρώνοντας αυτό το χάσμα.
Με ποια κριτήρια επιλέγονται οι ταινίες που εντάσσονται στην πλατφόρμα;
Το CINEDU αποτελεί τη μεγαλύτερη επένδυση που έχει γίνει μέχρι σήμερα στη χώρα μας για τη διασύνδεση κινηματογράφου και εκπαίδευσης. Η «Ψηφιακή Πλατφόρμα Κινηματογραφικών Ταινιών για τα Σχολεία» συγχρηματοδοτήθηκε από την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο – ΕΚΤ) μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού, Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση» 2014-2020. Οι ταινίες επιλέχθηκαν μέσα από έναν μεγάλο διεθνή διαγωνισμό, με τη συμμετοχή εξειδικευμένων θεσμών του παιδικού και εφηβικού κινηματογράφου, που ανέλαβαν και την προετοιμασία του εκπαιδευτικού υλικού με τη συγκρότηση ομάδων εργασίας και επιστημονικών συνεργατών. Ένα βασικό κριτήριο αποτέλεσε η δυνατότητα κάθε κινηματογραφικού έργου να ενταχθεί στο εκπαιδευτικό πλαίσιο του Αναλυτικού Προγράμματος Σπουδών, ενώ κοινός παρονομαστής όλων των επιλογών υπήρξε η παιδαγωγική αξία και η καταλληλότητα για την εκάστοτε ηλικιακή ομάδα.
Ποια ήταν η εμπειρία σας από τη συμμετοχή σας στο Nevronas FESTival School Edition στο πλαίσιο του προγράμματος lights out all in και τι θεωρείτε ότι πρόσφερε στους μαθητές μέσα από τη βιωματική σας παρέμβαση και τις ταινίες που παρουσιάστηκαν;
Το φεστιβάλ έδωσε τη δυνατότητα στους εκπαιδευτικούς να πραγματοποιήσουν το μάθημά τους σε έναν διαφορετικό χώρο από τη σχολική τάξη, προσφέροντας στους μαθητές μία κινηματογραφική εμπειρία. Οι καθηγήτριες επέλεξαν τις ταινίες του CINEDU «No Χίροουζ» και «#μπούλινγκ» για προβολή και οι μαθητές βρέθηκαν σε μια σκοτεινή αίθουσα προβολής, όπου μπόρεσαν να μοιραστούν αυτές τις στιγμές μεταξύ τους.
Μέσα από την παρουσία μας στο μάθημα, παρατηρήσαμε πώς οι εκπαιδευτικοί αξιοποίησαν το συνοδευτικό εκπαιδευτικό υλικό για να ανοίξουν διάλογο γύρω από κρίσιμα ζητήματα όπως η διαφορετικότητα, η αναπηρία και η κοινωνική αποδοχή. Αυτή η βιωματική προσέγγιση ενίσχυσε την ευαισθητοποίηση και την κριτική σκέψη των μαθητριών, ενώ τους έφερε πιο κοντά στην τέχνη του κινηματογράφου.
Ελπίζουμε να υπάρξουν και άλλες αντίστοιχες πρωτοβουλίες, που θα δίνουν στα παιδιά την ευκαιρία να παρακολουθούν ταινίες στον φυσικό τους χώρο – την κινηματογραφική αίθουσα.
Πώς χρησιμοποιείται το CINEDU μέσα στην τάξη και ποιες αλλαγές έχετε παρατηρήσει στον τρόπο που οι μαθητές προσεγγίζουν τον κινηματογράφο;
Το CINEDU δίνει τη δυνατότητα στους εκπαιδευτικούς να εντάξουν τον κινηματογράφο οργανικά στο κάθε μάθημα. Οι εκπαιδευτικοί μπορούν να επιλέγουν ταινίες και να αξιοποιούν το ειδικά σχεδιασμένο συνοδευτικό υλικό για να δουλέψουν διαθεματικά, να ανοίξουν συζητήσεις, να οργανώσουν ομαδικές δραστηριότητες και να προσεγγίσουν τη σχολική ύλη από διαφορετικές οπτικές γωνίες. Επιπλέον, τα εκπαιδευτικά βίντεο και οι επιμορφώσεις βοηθούν τους ίδιους να αισθάνονται πιο ασφαλείς και δημιουργικοί στη χρήση του κινηματογράφου ως παιδαγωγικού μέσου.
Οι αλλαγές χρειάζονται χρόνο για να γίνουν αισθητές. Προς το παρόν, τα σχόλια που λαμβάνουμε από τους εκπαιδευτικούς είναι στην πλειονότητα τους θετικά, δείχνοντας πως αυτό που χρειάζεται είναι να προστεθούν περισσότερες ταινίες σε κάθε μάθημα, διευρύνοντας τις διαθέσιμες επιλογές .
Με ποιους τρόπους η πλατφόρμα ενισχύει την κριτική σκέψη και τη δημιουργικότητα των μαθητών;
Οι ταινίες του CINEDU καλύπτουν διαφορετικές κινηματογραφικές φόρμες, είδη και πολιτισμικές αναφορές, δίνοντας στους εκπαιδευτικούς τη δυνατότητα να ανοίξουν διάλογο γύρω από ποικίλες θεματικές, ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε μαθήματος. Στην πλατφόρμα μπορεί κανείς να βρει ταινίες μυθοπλασίας μικρού και μεγάλου μήκους, ντοκιμαντέρ και έργα κινουμένων σχεδίων, από όλον τον κόσμο, που λειτουργούν ως αφετηρία για συγκρίσεις, αμφισβήτηση στερεοτύπων και ανάπτυξη κριτικής σκέψης. Η διαδικασία δεν σταματά στην προβολή. Το συνοδευτικό εκπαιδευτικό υλικό περιλαμβάνει δραστηριότητες που ενθαρρύνουν τη συνεργασία, τη φαντασία και την προσωπική έκφραση. Οι μαθητές δεν είναι απλοί θεατές· μπορούν να γίνουν ενεργοί συμμετέχοντες, αναπτύσσοντας ένα ευρύ φάσμα δεξιοτήτων.
Ποια είναι μέχρι σήμερα η ανταπόκριση των εκπαιδευτικών και τον μαθητών ως προς τη χρήση της πλατφόρμας;
Η ανταπόκριση της εκπαιδευτικής κοινότητας και των μαθητών/ριων σχολείων της χώρας στο CINEDU είναι ιδιαίτερα θερμή και ενθαρρυντική. Συνολικά, περισσότερες από δυόμισι χιλιάδες σχολικές μονάδες σε όλη τη χώρα έχουν αποκτήσει πρόσβαση στις ταινίες και το συνοδευτικό εκπαιδευτικό υλικό του CINEDU. Μέσα σε δυόμισι περίπου χρόνια πλήρους λειτουργίας, πάνω από οκτώ χιλιάδες εκπαιδευτικοί πολλών ειδικοτήτων, έχουν εγγραφεί και χρησιμοποιούν την πλατφόρμα στη διδασκαλία. Χιλιάδες σχολικές προβολές και δεκάδες χιλιάδες μαθητές/ριες έχουν έρθει σε επαφή με τις ταινίες και το συνοδευτικό υλικό, ενώ τα στοιχεία αξιολόγησης καταγράφουν υψηλό βαθμό ικανοποίησης τόσο ως προς τη χρηστικότητα της πλατφόρμας όσο και συνολικά ως προς τη δημιουργική και παιδαγωγική της αξία.
Ποια θεωρείτε τη μεγαλύτερη πρόκληση στην ανάπτυξη του CINEDU και αν θυμάστε κάποια στιγμή που σας συγκίνησε ή βιώσατε έντονα μέσα από τη δουλειά σας;
Η μεγαλύτερη πρόκληση στην ανάπτυξη του CINEDU ήταν να καλυφθεί η έντονη ανάγκη των εκπαιδευτικών για να αξιοποιήσουν τον κινηματογράφο στη διδασκαλία τους. Σήμερα, το CINEDU υπάγεται στη Μονάδα Κινηματογραφικής Εκπαίδευσης και Κληρονομιάς του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας (ΕΚΚΟΜΕΔ), γεγονός που ανοίγει νέες δυνατότητες για συνέργειες και περαιτέρω ανάπτυξη.
Από τις πιο συγκινητικές στιγμές της διαδρομής του CINEDU ήταν όταν το Δημοτικό Σχολείο Λαγυνών, σε ένα χωριό της Κεντρικής Μακεδονίας, μετά την προβολή της ταινίας «Απόδημοι» (μιας ταινίας που, μέσα από την ιστορία δύο πολικών αρκούδων που αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τον τόπο τους λόγω της υπερθέρμανσης του πλανήτη και να συνυπάρξουν με καφέ αρκούδες, μιλά για την κλιματική κρίση, τη μετανάστευση και τη συνύπαρξη) οι μαθητές/ριες αποφάσισαν να πάρουν συνέντευξη από τον σκηνοθέτη της ταινίας, Hugo Cangy, η οποία δημοσιεύθηκε στη σχολική τους εφημερίδα
Με αυτή την πρωτοβουλία έγινε ξεκάθαρο ότι το CINEDU δεν λειτουργεί απλώς ως μια πλατφόρμα προβολής ταινιών, αλλά ως γέφυρα που συνδέει τους νεαρούς θεατές με την τέχνη του Κινηματογράφου.
Ποια είναι η σχέση των ατόμων που εργάζονται για το CINEDU με τον κινηματογράφο;
Η ομάδα του CINEDU έχει ως κοινό χαρακτηριστικό τη βαθιά γνώση και την αγάπη για τον κινηματογράφο, με ιδιαίτερη έμφαση στην κινηματογραφική εκπαίδευση, που αποτελεί ένα βασικό στοιχείο του εγχειρήματος. Τα άτομα που εργάζονται για την πλατφόρμα αναδείχθηκαν μέσα από μία διαγωνιστική διαδικασία και συνδυάζουν εξειδίκευση στην παιδαγωγική προσέγγιση με εμπειρία στον χώρο του κινηματογράφου.
Επιστημονική Υπεύθυνη του CINEDU είναι η Αθηνά Καρτάλου, Γενική Διευθύντρια Ελληνικού Κινηματογράφου του ΕΚΚΟΜΕΔ, ενώ συνεργάτες της πλατφόρμας σε διαφορετικές χρονικές στιγμές, όπως η Θεοδώρα Μαλλιαρού, ο Παύλος Σηφάκης, η Φιοράλμπα Κόκα, η Στεφανία Χαρίτου, η Λίζα Θεμελή, η Εύη Γαβριηλίδου και η Ελένη Κασκούρα, έχουν προσφέρει με διάφορους τρόπους στην ανάπτυξη της πλατφόρμας και τη σύνδεση της με την εκπαιδευτική κοινότητα.
Τι θέλετε να δείτε να επιτυγχάνει το CINEDU στο μέλλον και ποιοι είναι οι στόχοι σας για την πλατφόρμα;
Στο μέλλον, ο κατάλογος του CINEDU χρειάζεται να εμπλουτιστεί με υλικό που θα καλύπτει περισσότερα γνωστικά πεδία, ιδιαίτερα τις Θετικές Επιστήμες, την προσχολική εκπαίδευση, την ειδική αγωγή, τα Τμήματα Ένταξης και τη διδασκαλία ξένων γλωσσών, ώστε ακόμη περισσότερα παιδιά να επωφεληθούν από την πλατφόρμα.
Για τον οπτικοακουστικό γραμματισμό και την ανάπτυξη της νέας γενιάς του κινηματογραφικού κοινού, είναι σημαντικό να ενισχυθεί η επαφή των παιδιών και των εφήβων με τη συλλογική εμπειρία της κινηματογραφικής αίθουσας.
Κύριε Τασόπουλε, σας ευχαριστούμε πολύ όχι μόνο για τη συνέντευξη αλλά και για την ευκαιρία που δόθηκε σε τόσους μαθητές να γνωρίσουν το CINEDU μέσα σε μία γιορτή συμπερίληψης όπως το Nevronas FESTival School Edition 2025
