Το Σωματείο Ατόμων με Αναπηρία Χανίων εκφράζει τον προβληματισμό του για τις δημόσιες τοποθετήσεις εκπροσώπων του Δήμου Χανίων σχετικά με τη νέα θέση στάθμευσης ΑμεΑ στην παραλία Καλαθά και την πρόσβαση των ατόμων με αναπηρία στην περιοχή.
Η σχετική ανάρτηση:
Με αφορμή δημόσια συζήτηση σχετικά με τη δημιουργία νέας θέσης στάθμευσης ΑμεΑ στην παραλία Καλαθά, δημότης επισήμανε την έλλειψη προσβάσιμης αλυσίδας από τη θέση στάθμευσης έως την παραλία. Η δημόσια τοποθέτηση δύο Αντιδημάρχων του Δήμου Χανίων, σύμφωνα με την οποία η συγκεκριμένη θέση εξυπηρετεί άτομα με αναπηρία που δεν χρησιμοποιούν αμαξίδιο, ενώ όσοι χρησιμοποιούν αμαξίδιο μπορούν να εξυπηρετηθούν «με μεγαλύτερη δυσκολία», προκαλεί έντονο προβληματισμό στο Σωματείο μας.
Δεν αμφισβητούμε ότι η δημιουργία νέων θέσεων στάθμευσης ΑμεΑ είναι αναγκαία και θετική. Εκείνο που μας ανησυχεί είναι η αντίληψη που εκφράζεται δημόσια, σύμφωνα με την οποία μια παρέμβαση θεωρείται επαρκής ακόμη και όταν εξυπηρετεί μόνο μέρος της αναπηρικής κοινότητας ή όταν κάποιοι συμπολίτες μας καλούνται να κινηθούν με μεγαλύτερο κίνδυνο, εξάρτηση ή δυσκολία.
Η προσβασιμότητα δεν αξιολογείται με βάση το αν «κάποιοι μπορούν». Δεν υπάρχουν άτομα με αναπηρία δύο κατηγοριών. Κανένας άνθρωπος δεν αξίζει λιγότερη ασφάλεια, λιγότερη αυτονομία ή λιγότερη ισότιμη πρόσβαση επειδή η αναπηρία του είναι διαφορετική.
Ο καθολικός σχεδιασμός και η προσβάσιμη αλυσίδα δεν αποτελούν προαιρετικές επιλογές ούτε ζητήματα προσωπικής κρίσης. Αποτελούν νομικές υποχρεώσεις της Πολιτείας και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ώστε κάθε πολίτης να μπορεί να μετακινείται με ασφάλεια, αυτονομία και αξιοπρέπεια από το σημείο άφιξης έως τον τελικό προορισμό του.
Όταν ένας χρήστης αναπηρικού αμαξιδίου αναγκάζεται να εγκαταλείψει το πεζοδρόμιο και να κινηθεί στο οδόστρωμα επειδή η προσβάσιμη διαδρομή διακόπτεται, η προσβασιμότητα δεν έχει επιτευχθεί. Μια θέση στάθμευσης από μόνη της δεν συνιστά προσβάσιμο έργο όταν δεν εντάσσεται σε μια ολοκληρωμένη και ασφαλή διαδρομή.
Εξίσου σημαντικό είναι ότι οι παρεμβάσεις που αφορούν την προσβασιμότητα οφείλουν να σχεδιάζονται σε ουσιαστική διαβούλευση με τα ίδια τα άτομα με αναπηρία και τους αντιπροσωπευτικούς φορείς τους. Η συμμετοχή αυτή δεν αποτελεί πράξη καλής θέλησης, αλλά υποχρέωση που απορρέει από τη Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία.
Το Σωματείο Ατόμων με Αναπηρία Χανίων έχει επανειλημμένα εκφράσει τη διάθεσή του να συμβάλει συμβουλευτικά στον σχεδιασμό έργων και παρεμβάσεων που αφορούν την προσβασιμότητα. Η εμπειρία των ίδιων των ατόμων με αναπηρία και η γνώση των ισχυουσών προδιαγραφών αποτελούν πολύτιμο εργαλείο για την αποφυγή λαθών, αποσπασματικών λύσεων και άσκοπης σπατάλης δημόσιων πόρων. Δυστυχώς, η εμπειρία μας δείχνει ότι οι φορείς της αναπηρίας καλούνται συνήθως να σχολιάσουν τις παρεμβάσεις αφού αυτές έχουν ήδη υλοποιηθεί, αντί να συμμετέχουν στον σχεδιασμό τους από την αρχή.
Ως Σωματείο Ατόμων με Αναπηρία Χανίων εργαζόμαστε καθημερινά ώστε να εξαλειφθεί ακριβώς αυτή η νοοτροπία: ότι κάποιοι μπορούν να συμμετέχουν ισότιμα, ενώ κάποιοι άλλοι οφείλουν να συμβιβάζονται με περιορισμούς. Η ισότητα δεν εφαρμόζεται επιλεκτικά και η προσβασιμότητα δεν σχεδιάζεται για λίγους. Σχεδιάζεται για όλους.
Καλούμε τον Δήμο Χανίων να επανεξετάσει τη δημόσια αυτή θέση και να αξιοποιήσει ουσιαστικά τη συνεργασία με το Σωματείο Ατόμων με Αναπηρία Χανίων και τους υπόλοιπους φορείς εκπροσώπησης της αναπηρικής κοινότητας. Παραμένουμε στη διάθεση της Δημοτικής Αρχής για τεκμηριωμένη συμβουλευτική υποστήριξη, ώστε οι παρεμβάσεις να σχεδιάζονται εξαρχής σύμφωνα με τον καθολικό σχεδιασμό και τις προβλεπόμενες προδιαγραφές προσβασιμότητας.
Η προσβασιμότητα δεν είναι μια πινακίδα ή μια θέση στάθμευσης. Είναι το δικαίωμα κάθε ανθρώπου να φτάνει με ασφάλεια, αυτονομία και αξιοπρέπεια στον προορισμό του. Το δικαίωμα αυτό προστατεύεται από το εθνικό και διεθνές δίκαιο και δεν μπορεί να εφαρμόζεται αποσπασματικά ή μόνο για ορισμένες κατηγορίες πολιτών.
Ενδεικτικό νομικό πλαίσιο
• Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (Ν. 4074/2012)
• Άρθρο 4 παρ. 3: Υποχρεωτική διαβούλευση με τα άτομα με αναπηρία και τις αντιπροσωπευτικές οργανώσεις τους.
• Άρθρο 9: Υποχρέωση διασφάλισης της προσβασιμότητας.
• Ν. 4488/2017.
• Ν. 4067/2012 (Νέος Οικοδομικός Κανονισμός), όπως ισχύει.
• ΥΑ ΥΠΕΝ/ΔΜΕΑΑΠ/124964/1561/2022 – «Τεχνικές Οδηγίες Σχεδιασμού – Καθολικός Σχεδιασμός».
• Οδηγίες «Σχεδιάζοντας για Όλους» του πρώην ΥΠΕΚΑ.
Το Διοικητικό Συμβούλιο του Σωματείου Ατόμων με Αναπηρία Χανίων
Η ανάρτηση: